Trong quá trình giải quyết tranh chấp dân sự, việc một bên yêu cầu tòa án áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời nhằm bảo toàn tài sản hoặc ngăn chặn hành vi tẩu tán tài sản là tình huống không hiếm gặp. Tuy nhiên, trên thực tế, có những trường hợp yêu cầu áp dụng biện pháp khẩn cấp đã được nộp nhưng hợp đồng liên quan đến tài sản vẫn được đưa đi công chứng. Điều này đặt ra câu hỏi lớn về tính hợp pháp của việc công chứng và trách nhiệm của công chứng viên. Bài viết phân tích các giới hạn pháp lý của công chứng hợp đồng khi có yêu cầu áp dụng biện pháp khẩn cấp, từ đó làm rõ các rủi ro cần phòng ngừa.
Hợp đồng được công chứng trái với quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp có nguy cơ:
Bị tuyên vô hiệu
Không được đăng ký, sang tên
Phát sinh tranh chấp bồi thường thiệt hại
Trường hợp mới có yêu cầu áp dụng biện pháp khẩn cấp: Có được công chứng không?
Quan điểm thận trọng trong thực tiễn công chứng
Trong trường hợp:
Đương sự đã nộp đơn yêu cầu áp dụng biện pháp khẩn cấp
Nhưng tòa án chưa ban hành quyết định
Pháp luật không cấm tuyệt đối việc công chứng, nhưng:
Công chứng viên phải đánh giá rủi ro
Phải tăng cường nghĩa vụ thẩm tra, giải thích và ghi nhận hồ sơ
Trách nhiệm nghề nghiệp của công chứng viên
Nếu vẫn tiến hành công chứng, công chứng viên cần:
Yêu cầu các bên cam kết rõ về tình trạng tranh chấp
Ghi nhận việc đã có hoặc chưa có quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp
Cảnh báo trước rủi ro pháp lý cho các bên tham gia giao dịch
Vai trò của hồ sơ công chứng lưu trữ
Hồ sơ công chứng lưu trữ là căn cứ quan trọng để:
Xác định công chứng viên có biết hoặc phải biết về yêu cầu áp dụng biện pháp khẩn cấp hay không
Đánh giá mức độ thận trọng trong quá trình công chứng
Xem xét trách nhiệm bồi thường khi giao dịch bị vô hiệu hoặc không thực hiện được
Việc thiếu tài liệu thể hiện quá trình thẩm tra sẽ làm gia tăng trách nhiệm pháp lý cho tổ chức hành nghề công chứng.
>>> Xem thêm: Khi nào nên cập nhậtDi chúc tại nhà sau những biến động lớn trong gia đình
Ví dụ thực tiễn
Một bên trong tranh chấp quyền sử dụng đất đã nộp đơn yêu cầu tòa án áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời cấm chuyển nhượng thửa đất. Trước khi tòa án ban hành quyết định, bên còn lại ký hợp đồng chuyển nhượng và được công chứng.
Sau đó, tòa án ban hành quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp và xác định giao dịch chuyển nhượng nhằm tẩu tán tài sản. Hợp đồng bị tuyên vô hiệu, bên nhận chuyển nhượng chịu thiệt hại, đồng thời tổ chức hành nghề công chứng bị xem xét trách nhiệm do không đánh giá đầy đủ rủi ro.
Khuyến nghị trong thực tiễn công chứng
Kiểm tra kỹ thông tin về tranh chấp và yêu cầu áp dụng biện pháp khẩn cấp
Chủ động yêu cầu xác nhận tình trạng tố tụng nếu có nghi ngờ
Từ chối công chứng ngay khi có quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp
Ghi nhận đầy đủ nội dung cảnh báo rủi ro trong hồ sơ công chứng
Kết luận
Công chứng hợp đồng khi có yêu cầu áp dụng biện pháp khẩn cấp là tình huống nhạy cảm, tiềm ẩn rủi ro cao về hiệu lực giao dịch và trách nhiệm nghề nghiệp. Thời điểm công chứng, tình trạng tố tụng và sự tồn tại của quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp là những yếu tố quyết định việc hợp đồng có được công chứng hay không. Việc thận trọng, tuân thủ chặt chẽ quy định pháp luật là điều kiện tiên quyết để bảo đảm an toàn pháp lý cho cả các bên giao dịch và hoạt động công chứng.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay vớiVăn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệu
